Tâm Sự Của Một Người “Học Mãi Không Thể Mở Miệng”
Chào bạn, nếu bạn đang đọc những dòng này, tôi tin rằng bạn đã ít nhất một lần cảm thấy bất lực với tiếng Anh. Tôi cũng từng như vậy. Năm 28 tuổi, cầm tấm bằng đại học loại giỏi, tôi trượt phỏng vấn vào một tập đoàn đa quốc gia chỉ vì một lý do duy nhất: “Kỹ năng tiếng Anh không đáp ứng yêu cầu”.
Suốt 10 năm đi học, từ cấp hai đến khi tốt nghiệp, tôi luôn qua các bài kiểm tra ngữ pháp với điểm khá. Tôi thuộc làu cấu trúc câu điều kiện, câu bị động, nhưng mỗi lần đứng trước người nước ngoài, họng tôi lại cứng lại. Tôi cứ nhẩm dịch từ tiếng Việt sang tiếng Anh trong đầu, lo sợ mình chia sai động từ, lo sợ người ta cười mình phát âm sai. Kết quả là, tôi chỉ biết cười trừ và nói “Yes, yes”.
Vòng Lẩn Quẩn Của Lớp Học Đông Người
Tôi từng đăng ký đi học ở ba trung tâm lớn. Kịch bản luôn giống nhau: một lớp 15 người, thầy giáo đứng trên bục giảng, viết từ mới lên bảng. Thầy hỏi, lác đác vài người trả lời. Tôi ngồi góc cuối, lẩn tránh ánh mắt của thầy để không bị gọi tên. Hết 90 phút, tôi ra về với một cuốn vở đầy chữ nhưng số phút thực sự mở miệng nói tiếng Anh chỉ đếm trên đầu ngón tay.
Tôi bắt đầu nghĩ rằng: “Chắc mình không có năng khiếu ngôn ngữ”, “Chắc lớn tuổi rồi học không vào nữa”. Sự tự ti đó ám ảnh tôi suốt 3 năm đi làm, khiến tôi bỏ lỡ không biết bao nhiêu cơ hội thăng tiến.
Bước Ngoặt Từ Lớp Học 1 Kèm 1
Mọi thứ chỉ thay đổi khi tôi quyết định thử một cách học khác hoàn toàn: học 1 kèm 1 với giáo viên người Philippines qua mạng. Ban đầu, tôi cực kỳ áp lực. Không có ai khác trong lớp để “núp”, không có ai trả lời thay. Trong 30 phút đó, tôi BẮT BUỘC phải nói. Những buổi đầu, tôi toát mồ hôi hột, nói lắp bắp, sai ngữ pháp be bét.
Nhưng điều kỳ diệu là, cô giáo không hề cười. Cô kiên nhẫn đợi tôi nặn ra từng chữ. Cô sửa phát âm cho tôi ngay tại chỗ, và bắt tôi lặp lại câu đó đến khi đúng thì thôi. Khi tôi không biết diễn đạt từ “máy móc” thế nào, cô gợi ý bằng hành động và những từ đơn giản nhất.
Tuần thứ hai, tôi bắt đầu dám hỏi lại cô những câu đơn giản. Tháng thứ hai, tôi có thể kể cho cô nghe về ngày làm việc của mình bằng những cụm từ gãy gọn. Tôi nhận ra mình không hề “mất gốc”. Vốn từ của tôi vẫn ở đó, chỉ là nó bị đóng băng vì không bao giờ được đưa vào sử dụng thực tế.
Đừng Chờ Đợi Nữa, Hãy Bắt Đầu Lại
Giờ đây, tôi hoàn toàn tự tin làm việc trực tiếp với đối tác nước ngoài. Không phải bằng một thứ tiếng Anh hoa mỹ, xuất chúng, mà là thứ tiếng Anh rõ ràng, mạch lạc và tự tin. Tôi viết ra những dòng này vì tôi hiểu cảm giác xấu hổ và bất lực của bạn lúc này. Bạn không cần thêm một quyển sách ngữ pháp nào nữa đâu, thứ bạn cần là một người sẵn sàng ngồi nghe bạn nói sai và kiên nhẫn sửa cho bạn từng ngày.